Çokça karşımıza dikilen konulardan biri de bu. Kemalizme karşı tavır
konusu 12 Mart öncesi solda çokça tartışılan bir konuydu. Bu daha çok o
dönemde aktüel bir mesele olan sol cunta ile ilişkilere dair bir
meseleydi. Dev-Genç ve genel olarak sol kesim içinde (Dr. Hikmet
Kıvılcımlı, Mihri Belli ve PDA grupları gibi) açıktan sol cuntadan yana
olan kesimler olduğu gibi, (TİP, THKP, THKO VB) karşı olan kesimlerin
de olduğu biliniyor. Ancak, Cumhuriyetin kuruluş yıllarındaki anti
emperyalist özelliklerin olumlanmasının solun geneli açısından
ortaklaşılmış bir özellik olduğu da söylenebilir. Mahir, Kemalizm
tartışmasında cuntacılar içinde anti-emperyalist olan kesimle
olmayanları ayırdetmek için sağ ve sol Kemalist ayrımları yapmak
gerektiği görüşündeydi. 12 Mart'ta (daha doğrusu 9 Mart'ta) bu
cuntacılık macerasının akibetiyle birlikte soldaki bu tartışma da
bitti. 80 öncesinde Türkiye solunda böyle bir tartışma da yoktu. Bugün
elbette solun o dönemdeki politikalarının eleştirilmesi mümkündür.

Ancak bugünkü konunun böyle bir tartışmayla ilgisi yoktur. 12 Eylül
sonrasında en önemli meselenin Kemalizmle hesaplaşmak olduğunu hakim
ideolojik bir söylem olarak sürekli tekrarlayan bir moda geliştirildi.
Solun bütün geçmişini Kemalistlik ile damgalayarak bütün devrimci
geçmişi karalamak moda haline geldi. Bu konu liberal değişim sürecine
soldan destek olmak için kullanılan en büyük kozlardan biri haline
getirildi. Sürekli olarak yapılan haksız suçlamalara karşı kendimizi
korumak zorunda kalıyoruz. Kim türban konusunda, AB konusunda,
emperyalizm ve bağımsızlık konusunda veya AKP karşıtı olumsuz bir
şeyler söylüyor, devrimcilikten sözediyorsa "kemalist" damgası
yapıştırılıyor. Bu yüzden büyük sermaye egemenliğindeki medyada
döneklik büyük prim yapan bir "marifet" haline geldi. Bir tür
itirafçılığa dönüşen bu ruh halinden ve bunun yarattığı baskılanmadan
solun kurtulması gerekiyor; başka türlü devrimci bir siyasetin
geliştirilmesi mümkün değildir.

Bugünün Kemalist tezleri etrafında bir tartışma veya devrimci
siyaset yapmanın hiçbir manası olamayacağı ne kadar ortadaysa, ancak
devrimci siyaset yapmak gibi bir niyeti olmayanların yaptığı gibi, işi
gücü bırakıp kemalizme dair bir cadı avcılığına soyunmanın da bir alemi
yoktur.

KÜRT SORUNU ÜZERİNE

Kürt sorunu konusu yaklaşım farklılıklarının gündeme geldiği öne sürülen konulardan bir diğeridir.

Kürt sorununun çözümü noktasında, savaş ve şiddete karşı oluşturulan
tutum AKP iktidarının konuyu bir siyasal İslamlaştırma meselesine
indirgediği, şimdi artık aynı zamanda bir çözüm programı ile birlikte
ifade edilmelidir. Çünkü sorun her açıdan bir kilitlenme noktasına
gelip dayanmış durumdadır.

Son dönemlerde Kürt çevrelerinden ileri sürülen özerklik, federasyon
vb. çözüm önerilerine gene bazı DTP yöneticilerinin önerisi olarak
yerinden yönetim ilkelerinin geliştirilmesi önerisi de eklenmiştir.

Sorunun yerinden yönetim ilkelerinin geliştirilerek, halkın doğrudan
demokrasi doğrultusunda kendi kendisini yönetmesini öngören görüşler
çerçevesi içerisinde çözülebileceği şeklindeki öneriler çok daha
gerçekçi bir yönelimi içermesine karşılık böyle bir nihai çözümün bütün
halk kitleleri içersinde devrimci, eşitlikçi, özgürlükçü anlayışların
güçlenmesiyle başarılabilecek uzun ve ciddi bir mücadeleyi gerektirdiği
ortadadır.

Elbette, bir yandan Kürt sorununun böyle kalıcı ve devrimci bir
çözüm programını savunmaya devam ederken, bugün halklar arasında
düşmanlık yaratacak silahlı-silahsız bütün politik tutum ve
davranışlara kararlı bir şekilde karşı çıkarak birarada yaşamı savunma
siyasetinin ısrarla sürdürülmesi önemli bir aktüel görev olarak
önümüzde durmaya devam edecektir.

TABAN VE ÇATI

Öteden beri "içinden çıkamadığımız" bir
sorun var: "taban ve çatı", "kitle çalışması mı, kadro çalışması mı"
"aşağıdan mı/yukardan mı" gibi ikilemlerden oluşan bir sorun...

Çözüm yolunu bazen bu ikilemlerden birinde bulacağımızı düşünüyoruz.
Geçmişte farklı bir tartışma zemini içinde önümüze çıkan bu ikilem
"kitle çalışması içinde kadro çalışması" kavramsallaştırmasıyla
aşılmıştı.

Geniş iadelerin etnik, dinsel, mezhepsel kimlik arayışları
çerçevesinde sağ liberal bir savrulma içine sürüklendiği bugünkü
koşullarda sol hareket güçlü bir toplumsal kide temelinden yoksun
durumdadır.

Bu durum bugün sağlam bir ideolojik temelle birlikte solun en önemli
sorunudur. Güçlü bir toplumsal tabana oturmayan bir hareketin kendi
dışındaki güçlere bel bağlama eğilimlerine sürüklenmesi kaçınılmaz bir
şeydir.

Böyle bir saptama kuşkusuz politik çalışmanın kitlelerin kazanılması
temeline oturtulması gereğini ifade eder. Ancak buradan ülke siyasetine
ilşkin çözüm arayışlarının dıştalanması gibi sonuç çıkartılması
anlamsızdır.

("İnsan tek bacak üzerinde ayakta durabilir, yürüyebilmek için ise
ancak iki ayak gerekir" şeklindeki çin deyişi sanki böyle bir tartışma
için söylenmiş gibidir.)

Başta söylediğimiz gibi, solun en küçük bir umut ışığı bırakmayan
bugünkü durumundan kurtulmak için kimsenin elinde sihirli bir değnek
yok.

Keza bu kadar karmaşık bir fikri dağılmanın olduğu bir yerde herkesi
tek bir çatı altına toplayarak bütün sorunları bir çırpıda çözmenin
olanaksızlığı ortada.

Bugün sol ülkenin yaşadığı liberal dönüşüm sürecinin yarattığı
kırılma ve çatışmaların, kişisel hırsların yönlendirdiği anlamsız ve
faydasız çekişmelerin, şuursuz savrulmaların karşısında, kendi yolunu
açacak bir hamle yapma konusunda yetersiz durumdadır.

Bu kuşkusuz üzerinde ciddi olarak tartışılarak aşılması gereken
önemli bir eşiktir. Bugün pek çok çevrenin soldaki bu olumsuz tablodan
çıkış yolu arayışlarında olduğu biliniyor.

Türkiye'de AKP'nin dinci liberal çizgisinin kazandığı başarı bazı
sol liberal çevreler tarafından CHP'nin milliyetçi/militarist çizgisi
nedeniyle solda oluşan boşluğu dolduracak "sol liberal bir siyasi
seçenek" yaratma çabalarına yöneltmektedir.

Bir bakıma AKP'nin "sol" bir versiyonu olarak nitelenebilecek böyle
bir girişimin, sanılanın aksine, ciddi bir başarı şansının olmadığını
söylemek mümkündür. (Zaten o boşluk AKP tarafından doldurulmuş
durumdadır.)

Bize göre solun kendisini büyüterek başarıyı yakalayabilmesinin yolu
emperyalist-kapitalist sistemin yürütücülüğünü üstlenen AKP karşısında
ikirciksiz bir tavırla eşitlik ve özgürlük temelinde bir muhalefet
odağını inşa etmekten geçebilir. AKP'nin uyguladığı politikalara karşı
tepkinin Milliyetçi/devletçi anlayışlara yönelmesinin önüne geçilerek
eşitlikçi özgürlükçü bir yola aktarılabilmesi de buna bağlıdır.

Sermayenin AKP eliyle sürdürdüğü ve bugün durdurulması imkansız gibi görünen yürüyüşünün duvara toslaması kaçınılmazdır.

Sorun bizim kendimizdedir. Bunun için ülkenin ve toplumun geleceğine
devrimci bir tarzda müdahale edilebilmesininin yolunu açacak bir
şekilde, solun bütün ön yargıları bir yana bırakarak kendi kendisiyle
sağlıklı bir yüzleşmeyi başarabilmesi gerekir.

Solun önündeki açmazlarla birlikte, kendi krizini aşmayı başarabilmesinin yolu ancak bu şekilde bulunabilecektir.

YAZARIN NOTU:

Uzunca süredir gazetedeki yazılarımı
aksattığım için epeyce eleştiri almıştım. Bu arada iş, gazete
yönetiminin beni gazeteden attığına dair söylentilerin çıkmasına kadar
uzayınca, böyle uzunca bir yazıyla aradaki boşluğu doldurmaya çalıştım.
Kuşkusuz ifade etmeye çalıştığım sorunlarda farklı düşünen
arkadaşlarımız da vardır. Bu da son derece doğaldır. Eğer gazete
yönetimi de uygun görürse aktarmaya çalıştığım görüşlere ve konulara
dair eleştiri, öneri ve düşüncelerini ifade etmek isteyen arkadaşlara
bu sayfada (gerekirse benim yerimi de kullanarak) yer verilmesinin
tartışmanın sürdürülmesi ve belki bazı olumlu sonuçlar da doğurabilmesi
açısından yararlı olabileceğini düşünüyorum.